Chùa bổ đà

     

Khu di tích lịch sử cvào hùa Bổ Đà (có tên Call khác: di tích Ao Miếu với chùa Bổ Đà, cvào hùa Bổ, chùa Ông Bổ), thuộc buôn bản Tiên Sơn, thị xã Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Tương truyền Ca dua có trường đoản cú thời Lý (cầm cố kỷ XI), là khu vực thờ Tam giáo đồng nguim gồm Phật giáo, Đạo giáo, Nho giáo, phối hận thờ tượng Thạch Linc Thần Tướng cùng Trúc Lâm Tam Tổ.

Bạn đang xem: Chùa bổ đà


*

Câu thành ngữ “Bắc Bổ Đà - Nam Hương Tích” lưu lại truyền vào dân gian qua nhiều nắm kỷ cho thấy vị trí đó là 1 trong những hai đạo tràng Quán Thế Âm phệ sinh hoạt miền Bắc nước ta. Nếu nlỗi ca dua Vĩnh Nghiêm (thị trấn Yên Dũng, tỉnh Bắc Giang) là trung vai trung phong lớn nhất, chốn Tổ đặc trưng của Thiền đức phái Trúc Lâm Yên Tử thì chùa Bổ Đà là trung trung khu Phật giáo bự thứ 2 trên thức giấc Bắc Giang, cũng Chịu đựng ảnh hưởng trẻ trung và tràn trề sức khỏe của Thiền đức phái này. Căn uống cứ vào dấu tích vật hóa học và tlỗi tịch cổ còn sót lại ngơi nghỉ khu di tích ca dua Bổ Đà cho biết đó là công trình xây dựng tôn giáo được tạo và phát triển rất mạnh vào thời Lê Trung Hưng (vắt kỷ XVIII) và thời Nguyễn (rứa kỷ XIX). Đầu thế kỷ XVIII, niên hiệu Bảo Thái (17trăng tròn - 1729), trụ trì ca tòng Bổ Đà là Phạm Kyên Hưng đã thực hiện trùng tu, msinh hoạt với khu di tích với cách tân và phát triển vị trí phía trên biến đổi một Trung tâm Phật giáo mập theo Thiền phái Lâm Tế.

Theo một số nhà nghiên cứu và phân tích, dòng Tthánh thiện Lâm Tế truyền vào VN trường đoản cú vào cuối thế kỷ XVII, nối liền cùng với tên tuổi Thiền sư Cngày tiết Công (Ctiết Chuyết), fan Trung Quốc. Ca dua Bổ Đà Chịu ảnh hưởng của Thiền lành Lâm Tế trường đoản cú cvào hùa Hà Trung (Huế), chùa Phật Tích với ca tòng Bút ít Tháp (Bắc Ninh) bên trên đại lý Phật giáo Thiền tông được bảo trì tự trước đó.

Ca tòng Bổ Đà là khu vực kế truyền các vị Tổ sư khai trường tmáu pháp, đào luyện tăng đồ của Thiền hậu phái Lâm Tế, san tự khắc ghê Phật (nhưng mà minh chứng là 1935 bộ mộc bạn dạng còn được bảo quản đến ngày nay). Hằng năm, vào mùa kiết hạ định cư bao gồm những vị tăng ni trong vùng về đây tsi thiền khô học đạo rất đông. Theo phân tích và lý giải của các bậc cao tăng trong chùa thì kiết hạ định cư bao gồm tự thủa Đức Phật Tổ còn trên cố kỉnh, chúng tăng cần tụ họp một khu vực (thời hạn 3 tháng) vào mùa mưa nhằm tu tập, tnhân từ định... Theo kế hoạch, chính là thời hạn từ thời điểm ngày 16 tháng Sáu mang đến 15 mon Chín Âm kế hoạch, thời buổi này các nước thuộc Phật giáo Nam tông (Xứ sở nụ cười Thái Lan, Myanmar, Lào, Campuchia) vẫn kính trọng truyền thống này. Nhưng khi truyền thanh lịch Nước Trung Hoa lại là ngày 16 mon Tư (sau Lễ Phật đản) cho 15 tháng Bảy Âm kế hoạch (ngày Lễ Vu lan), đây là truyền thống lâu đời của Phật giáo Bắc tông (Trung Hoa, Nhật Bản, Triểu Tiên, Việt Nam). Đến ngày ở đầu cuối của mùa định cư kiết hạ, chư tăng họp lại, kiểm điểm thành quả này, có tác dụng lễ sám hối hận, tuyên cha hoàn mãn được hotline thông thường là ngày Tự Tứ đọng (vận dụng bình thường cả nhị mẫu Phật giáo Bắc tông và Nam tông). Ngày ni, dù có gần như biến đổi tuy vậy trên ca dua Bổ Đà, những tăng ni vẫn bảo trì được truyền thống lâu đời kiết hạ an cư. Bên cạnh đó, hệ thống vườn tháp trên ca tòng (có cả tro cốt, xá lị tăng, ni - một đặc thù của dòng Thiền đức Lâm Tế, thi thoảng thấy ngơi nghỉ các chiếc thiền đức khác), mỗi tháp đều có bia ghi bài bác vị, ngày sinh, hóa… của các vị, là nguồn tứ liệu quý để khám phá về lịch sử hào hùng ca dua Bổ, Thiền lành Lâm Tế.

Khu di tích cvào hùa Bổ Đà gồm bản vẽ xây dựng độc đáo và biệt lập so với những ngôi ca dua truyền thống lịch sử sống miền Bắc nước ta, đó là lối phong cách xây dựng ‘‘nội thông ngoại bế”, được phủ quanh bởi vì hệ thống rặng tre xanh tốt, khối hệ thống tường trình khu đất nlỗi một chiến lũy đảm bảo bền vững, chế tạo vẻ vắng lặng, linh thiêng… Các mảng va tương khắc tinch xảo trên những khuôn khổ phong cách xây dựng của di tích lịch sử với rất nhiều đề tài đa dạng chủng loại như: hoa văn uống vân mây, vân xoắn, hoa cúc, hình lá lật, linc thú, đề tài tứ đọng linh, tđọng quý… nhỏng một kho lưu trữ bảo tàng kiến trúc sở hữu phong thái thẩm mỹ và nghệ thuật xen kẹt giữa thời Lê Trung Hưng (cố kỷ XVIII) với thời Nguyễn (cố gắng kỷ XIX).

Khu di tích ca tòng Bổ Đà trưng bày bên trên núi Bổ Đà Sơn trực thuộc xóm Tiên Sơn, thị xã Việt Yên, tỉnh giấc Bắc Giang. Đây là một trong những vùng tô tdiệt lãng mạn, tất cả tổng diện tích 275.009.6m2, Quanh Vùng bảo đảm I là: 53.808.5mét vuông, khoanh vùng đảm bảo II: 221.201.1m2, được phân thành 5 đối chọi nguyên kiến trúc thiết yếu, gồm những: ca tòng Tđọng Ân, am Tam Đức, cvào hùa Cao, vườn Tháp cùng Ao Miếu.

1. ChùaTđọng Ân

Ca tòng cũng khá được Gọi là ca tòng Bổ, Bổ Đà, gồm 16 bản vẽ xây dựng, 92 gian liên trả với các tòa ngang dãy dọc, gồm những: Tam bảo, 2 hàng Hành lang, Tiền tế, Nhà tổ, Gác tởm, Gảng đường, nhà Trụ trì, đơn vị Hành pháp, nhà Tạo soạn, nhà khách, bên Ni, công ty Ga... với những công trình xây dựng suport. Phần phệ các lớp cổng được sản xuất từ bỏ thời Nguyễn ráng kỷ XIX-XX, kiến trúc dạng nghi môn cuốn nắn mái vòm. Đường vào chùa từ cổng thứ nhất đến cổng máy nhị được lát phần đa khối hận đá muối bột có form size không giống nhau. Bao bọc bao quanh chùa là hệ thống trình tường khu đất dài sát 400m,cao tự 2 mang đến 3m, gồm đoạn cao mang lại 5m, móng tường dày 0,8m, đỉnh tường dày 0,4m. điều đặc biệt, tường khu đất được thiết kế bởi các loại khu đất sỏi son nghỉ ngơi núi Bổ Đà, bên trên đỉnh tường bao gồm nón tường được bít bởi các mhình họa ggầy, chum vại Thổ Hà. Trải thời gian, tường khu đất vẫn ngả màu sắc, rêu phong lấp bám khiến cho một đường nét cổ kính, lạ mắt ko nơi đâu dành được. Với lối phong cách xây dựng quan trọng đặc biệt, cvào hùa có đến 8 cổng ra vào nối các công trình xây dựng với nhau.

-Toà Tam bảo:phong cách xây dựng kiểu chữ Đinh có tòa Tiền mặt đường 7 gian nối toà Thượng năng lượng điện 5 gian xây che đốc. Cửa gỗ giao diện thượng tuy vậy hạ bạn dạng cùng bức bàn. Tòa Tiền đường cùng với 4 mặt hàng chân cột, từng sản phẩm 8 cột gỗ lim. Liên kết ở 8 vì nóc khác biệt, thứ hạng bé ông xã đấu kê với chồng rường đấu kê, hạ kẻ xuyên suốt. Đáng chăm chú là hệ thống bởi vì nách, đầu bẩy hiên, ván dó cùng kẻ sống nhì hồi được đụng khắc khó hiểu, tinc xảo ở cả hai mặt hình vân mây, đao mác, hoa lá cúc giải pháp điệu, lá lật nhọn, tội nhân Khủng mang đường nét đặc trưng của thẩm mỹ và nghệ thuật va tự khắc thời Lê Trung Hưng. Hệ thống tượng cùng những vật thờ, di đồ gia dụng, cổ đồ vật đầy đủ, tiêu biểu vượt trội như: tượng Tam Thế Phật, A Di Đà, Toà Cửu Long, tượng Khổng Tử, Lão Tử, Thạch Linch Thần Tướng, tượng Tam Châu theo cách bài trí mẫu mã chi phí Thánh, hậu Phật. Với cách bài trí này cho thấy ca dua Tứ Ân thờ Tam giáo phối kết hợp tín ngưỡng dân gian bạn dạng địa.

Tòa Thượng năng lượng điện có 5 gian, xây bít đốc. Liên kết form vị nóc theo kiểu vị giá chỉ chiêng, bé ông chồng, đấu kê cùng vì chưng kèo cánh báng. Hệ thống các bởi nách mẫu mã con ông xã, bào trơn tru, soi gờ kẻ chỉ. Phía bên trên những vì nách treo những bức đại từ, khung tranh bằng gỗ với vấn đề hình tứ quý: “Tùng, Trúc, Cúc, Mai”, biển khơi đề chữ, vịnh thơ về cvào hùa Bổ Đà. Phần phệ những bức cửa ngõ võng, đại tự, hoành phi, câu đối, tranh bằng gỗ tất cả niên hiệu Thành Thái thời Nguyễn (chũm kỷ XIX). Toà Tam bảo là điểm nổi bật về những cực hiếm phong cách thiết kế thẩm mỹ và nghệ thuật của di tích ca tòng Bổ Đà.

- Hai dãy Hành lang:chạy tuy vậy tuy nhiên cùng với tòa Thượng điện, từng dãy 6 gian xây đậy đốc cùng với nhị phương diện mái lợp ngói mũi. Phần liên kết cùng với 7 vì mái ngơi nghỉ từng dãy mặt hàng lang kết cấu phong cách xây dựng như là nhau theo phong cách bởi vì giá bán chiêng, kẻ truyền. làm cho bằng gỗ lyên ổn, va tự khắc hình nhành hoa.

- Nhà Tổ - toà Tiền tế:vùng sau Tam bảo, bình trang bị bản vẽ xây dựng loại chữ Nhất, tất cả 5 gian xây bình đầu che đốc cùng với nhì phương diện mái lợp ngói mũi. Liên kết khung vì chưng mái với 4 mặt hàng chân cột. Các vày nóc liên kết tương đương nhau theo kiểu bởi giá bán chiêng và phong cách thức bé ck, đấu kê, trốn trụ, kẻ chuyền, được va tự khắc hình hoa lá vân mây.

- Nhà Tổ - toà Hậu đường:Nằm phía đằng sau toà Tiền tế, bao gồm 5 gian xây thứ hạng tường hồi che đốc. Các vì nóc liên kết loại giá chỉ chiêng, nhỏ ông xã, đấu kê với kiểu dáng cốn mê chồng rường. Trên các đầu bẩy, nhỏ ông xã, đấu kê được đụng nổi hình bông hoa, vân mây, đao mác. điều đặc biệt ngơi nghỉ 4 bởi vì nóc gian giữa đụng khắc tinh tế và sắc sảo hình bông hoa, các đấu kê, nhỏ chồng tạo thành dưới dạng hình tròn trụ như là trái đào tiên và dạng vuông triện hình chữ Thọ. Nghệ thuật va khắc mang phong cách thời Lê Trung Hưng (rứa kỷ XVIII) với thời Nguyễn (ráng kỷ XIX) có giá trị nghệ thuật cao.

- Giảng đường:phía trước tòa Tiền tế, có 3 gian xây bình đầu bịt đốc, cửa ngõ bức bàn. Phần links form do mái với 4 mặt hàng chân cột, link sống 4 do nóc tương đương nhau kiểu kẻ truyền trụ giá chỉ chiêng. Các cấu khiếu nại phong cách xây dựng va tương khắc hình cành hoa, mang phong cách thời Nguyễn (cụ kỷ XIX - XX). Giảng mặt đường bài trí nhang án, chuông đồng niên hiệu Khải Định sản phẩm công nghệ hai năm 1917 với mõ cá mộc vậy kỷ XIX.

Xem thêm: Nghe Kinh Chú Đại Bi Có Tác Dụng Gì Và Ý Nghĩa Chú Đại Bi, Ý Nghĩa Chú Đại Bi Tâm Đà La Ni

- Nhà Trụ trì:có 3 gian xây bình đầu bịt đốc với nhì mặt mái lợp ngói mũi, cửa bức bàn. Liên kết form vày mái tương tự nhau đẳng cấp kẻ truyền trụ giá chiêng. Các cấu khiếu nại bản vẽ xây dựng đụng tự khắc hình bông hoa mang phong cách thời Nguyễn (nạm kỷ XIX - XX). Tường mái vùng sau xây bởi tiểu sành, vật liệu của làng mạc ggầy Thổ Hà truyền thống lâu đời mang Color nâu trầm cổ truyền.

- Gác kinh:tất cả hai Gác kinh được xây đắp tiếp giáp ngay tức thì kăn năn cùng với bên Tiền tế, theo phong cách ông chồng diêm 2 tầng mái. Liên kết form bởi mái với tứ hàng chân cột, các bởi nóc link phong cách giá bán chiêng kẻ truyền, có đường nét bản vẽ xây dựng thời Nguyễn (nỗ lực kỷ XIX).

- Nhà Hành pháp:phía đằng sau Giảng đường, bao gồm 5 gian xây bịt đốc, cửa ngõ mộc phong cách thượng tuy nhiên hạ bạn dạng. Liên kết form vì chưng mái với 4 sản phẩm chân cột từng mặt hàng 6 cột. Các vày nóc links như là nhau theo kiểu thức kẻ truyền giá bán chiêng.

- Nhà khách 1:nằm ở sau nhà Trụ trì, phong cách thiết kế hình dạng chữ Nhất 5 gian xây bình đầu che đốc, mái lợp ngói mũi, không có cửa, chỉ tất cả những cánh dại phong cách thượng tuy vậy hạ phiên bản dựng bên trên bậc hiên. Liên kết khung vị mái với 2 sản phẩm chân cột từng sản phẩm 6 cột. Các vày nóc liên kết kiểu như nhau theo phong cách thức kẻ truyền, trụ giá chiêng.

- Nhà khách 2:đối diện chạy song song với công ty khách 1, bản vẽ xây dựng kiểu dáng chữ Nhất tất cả 7 gian xây bình đầu che đốc. Hệ thống cửa ngõ xây cuốn mái vòm. Liên kết sinh sống 8 bởi vì nóc theo phong cách thức kẻ truyền, trốn trụ, giá chiêng, đụng tự khắc hoa lá.

- Nhà Ni: nằm phía sau đơn vị khách hàng 2, bản vẽ xây dựng kiểu dáng chữ Nhất có 7 gian xây bịt đốc, không gắn thêm cửa ngõ để thông thoáng nối cùng với Nhà khách 2 bằng cửa ngõ tại chính giữa. Liên kết form vày mái tất cả 4 sản phẩm chân cột, các vị nóc link theo phong cách thức kẻ truyền, trốn trụ, giá bán chiêng, chạm khắc nhành hoa. Trong bên bài trí nhang án, mõ cá nỗ lực kỷ XIX, bia đá niên hiệu Tự Đức sản phẩm công nghệ 6 (1853). Gian thân bài trí tượng Tổ Ni, trên treo bức hoành phi “Thiết ni sư”.

- Nhà Tạo soạn:xưa kia còn được gọi là đơn vị Gạo (new tu tạo năm 2013). Bình đồ dùng phong cách thiết kế hình dạng chữ Nhất bao gồm 7 gian, xây bình đầu đậy đốc với hai khía cạnh mái lợp ngói mũi. Nhà Tạo biên soạn có những cánh ngu tạo ra theo kiểu thượng tuy vậy hạ bản dựng bên trên bậc hiên nhằm bít nắng và nóng và rước tia nắng. Liên kết sống 8 do nóc theo phong cách thức bởi vì kèo, cùng với 3 mặt hàng chân cột.

- Nhà Ga (Nhà tang lễ):là nơi tổ chức triển khai lễ tang cho những vị sư trụ trì nghỉ ngơi cvào hùa, phong cách xây dựng kiểu chữ Nhất, gồm 6 gian xây bình đầu bít đốc, bên ko đính thêm cửa mà bố trí những cánh lẩn thẩn theo kiểu thượng tuy nhiên hạ phiên bản dựng bên trên bậc hiên. Liên kết size bởi mái với 2 hàng chân cột, những bởi nóc link theo kiểu thức kẻ truyền, nhỏ chồng đấu kê, trốn trụ, chạm khắc hình cành hoa.

2. Am Tam Đức

Được chế tạo bên trên sườn lưng chừng núi Phượng Hoàng, vùng phía đằng sau cvào hùa Tứ đọng Ân, kiến trúc hình dáng chữ Nhất có 5 gian, 3 gian giữa xây giao diện ông chồng diêm 2 tầng mái. Hai gian bên xây bình đầu che đốc cùng với hai khía cạnh mái lợp ngói mũi. Hệ thống cửa loại thượng tuy vậy hạ phiên bản cùng bức bàn. Liên kết size vị mái tất cả 4 sản phẩm chân cột, từng sản phẩm 6 cột. Các do nóc được kết nối theo phong cách ông chồng rường, giá chỉ chiêng sinh hoạt 4 vì chưng gian giữa, loại bé chồng, đấu kê, vày nách hình dạng kẻ ngồi ở cả hai vì chưng gian mặt. Giá trị bản vẽ xây dựng trông rất nổi bật của am Tam Đức là dạng phong cách xây dựng mái mẫu mã ck diêm tạo cho khía cạnh mái thêm mềm mại. Bên trong am tất cả một nhang án, bên trên đặt bức tượng Sư tổ Phạm Kyên ổn Hưng.

3. Ca tòng Cao

Tọa lạc phía đằng sau am Tam Đức, phong cách thiết kế thứ hạng hình chữ Nhất dọc, cuốn nắn mái vòm. Tường mái vùng trước chế tác hình dáng tay ngai, cho biết rõ nét bản vẽ xây dựng của thời Nguyễn (nỗ lực kỷ XIX). Bên bên cạnh là địa điểm hành lễ, 2 bên áp sườn tường đặt ban thờ, bên trái đề chữ “Sơn trấn tĩnh”, mặt phải đề chữ “Nhạc giáng Thần”. Gian trong cùng xây bệ thờ trên để tượng Quán Thế Âm Bồ Tát. Về lịch sử hào hùng khởi dựng, ca dua Cao là dự án công trình kiến trúc cổ độc nhất trong tất cả các hạng mục công trình xây dựng bản vẽ xây dựng chùa Bổ Đà, đây là điểm phạt tích và ghi các dấu ấn về lịch sử hào hùng hiện ra ca tòng Bổ Đà.

4. Vườn Tháp

Ca tòng Bổ Đà hiện tại còn 110 ngôi tháp, chiêu tập mập nhỏ tuổi nằm ở khu đất tất cả diện tích ngay gần 8000m2, trong số ấy có nhiều ngọn tháp được phát hành từ thời Lê (cố gắng kỷ XVII - XVIII). Hệ thống tháp chiêu mộ được phân thành 2 khu vực: phía bên trên là tháp Sư Tăng, phía dưới là tháp Sư Ni cùng Quanh Vùng thấp hơn dành nhằm xây tuyển mộ cho những người chấp tác vào ca dua. Với 110 toà tháp tất cả mang lại 97 tháp, chiêu tập có xá lị, tro, cốt nhục thân của 1214 đơn vị sư tu hành đắc đạo của chiếc tthánh thiện Lâm Tế khắp nơi bên trên toàn quốc. Đây là vườn cửa tháp có số lượng lớn số 1 trong những ngôi ca dua làm việc nước ta.

5. Ao Miếu

Còn Hotline là Đền Hạ, thờ Thạch Linch Thần Tướng. Kiến trúc hình chữ Nhất, bao gồm một gian 2 chái, bản vẽ xây dựng mái theo kiểu ông chồng diêm 2 tầng 8 mái đao cong. Hệ thống do nóc được gắn kết theo kiểu thức thượng bé ck trụ giá bán chiêng, bởi vì nách kết cấu giao diện nhỏ ông xã đấu kê. Các cấu kiện Chịu đựng lực làm cho được làm bằng gỗ tđọng thiết (đinh, lyên, sến, táu). Phía sau đền là ao Thạch Long và ngôi miếu nhỏ dại - tương truyền là vị trí giữ giàng dấu tích của Mẹ Đá Khi hiện ra Thạch Linc Thần Tướng. Miếu có phong cách xây dựng hình chữ Đinc bao gồm 3 gian Tiền tế và 1 gian Hậu cung xây bình đầu che đốc. Kết cấu Chịu lực bao gồm 4 vì mái link hình dạng cốn mê cùng giá chỉ chiêng... Bên bắt buộc là quần thể đơn vị Mẫu - khu vực thờ Cha Mẹ của Thạch Tướng Quân.

Chùa Bổ Đà hiện còn bảo lưu được nhiều di đồ, cổ thiết bị nối liền với lịch sử vẻ vang của di tích, trong các số ấy, tiêu biểu độc nhất là kho mộc bản với cùng một.935 mộc bản kinh Phật, khối hệ thống tượng thờ bằng gỗ (rộng 40 pho) bao gồm niên đại thời Lê Trung Hưng (cố kỉnh kỷ XVII - XVIII) cùng thời Nguyễn (nuốm kỷ XIX - XX)… Kăn năn tư liệu này có cực hiếm trên nhiều phương diện xác định lịch sử của cổ từ Bổ Đà vào từng tiến độ trở nên tân tiến của lịch sử hào hùng dân tộc bản địa. Ca dua Bổ Đà còn tồn tại Vườn Tháp cổ lớn số 1 với gồm tính thừa kế lâu tuyệt nhất trong số ngôi cổ trường đoản cú sống Việt Nam.

Xem thêm: Không Gian Phật Giáo - Chùm Chuyện: Nhân Quả Báo Ứng ( Phần 3 )

Khu di tích chùa Bổ Đà từ bỏ xưa tới nay là trung trung khu sinch hoạt văn uống hoá tôn giáo, tín ngưỡng không chỉ có của nhân dân vào vùng Tiên Sơn dành riêng mà lại fan dân mọi nơi xa gần. Lễ hội chủ yếu của ca dua Bổ Đà được tổ chức từ ngày 15 mang lại 18 mon Hai (Âm lịch), với rất nhiều hình thức sinh hoạt văn hóa, văn nghệ dân gian rất dị, mang đậm bạn dạng nhan sắc vnạp năng lượng hoá dân tộc bản địa và đặc thù văn hóa truyền thống của địa pmùi hương. Từ năm 2001, liên hoan tiệc tùng Bổ Đà còn tổ chức triển khai Hội thi hát Quan bọn họ của thị trấn Việt Yên, là 1 trong bề ngoài sinh hoạt văn hóa lạ mắt sở hữu đậm bạn dạng dung nhan văn hóa truyền thống truyền thống lâu đời Kinc Bắc.


Chuyên mục: Phật Giáo